İshak Paşa Sarayı’nın alan yönetimi planı hazırlanıyor

Türkiye

Osmanlı’nın Lale Devri’nde inşa edilen tarihi saray, kalıcı listeye aday gösterilmeden önce sürdürülebilir koruma sürecine hazırlanıyor

Ağrı’nın Doğubayazıt ilçesinde yer alan ve UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi’nde bulunan İshak Paşa Sarayı’nın kalıcı listeye dahil edilebilmesi için önemli bir adım atılıyor.

Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Şehnaz Eraslan Alıcıgüzel öncülüğünde yürütülen proje kapsamında, sarayın “alan yönetimi” ve “yönetim planı” hazırlıkları başlatıldı.

Bilimsel proje ile yönetim planı taslağı hazırlanıyor

Üniversite bünyesinde Bilimsel Araştırma Projesi olarak yürütülen çalışma, tamamlandığında Kültür ve Turizm Bakanlığı, Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü ile yerel yönetimlerle paylaşılacak.

Proje, UNESCO’nun Dünya Mirası Listesi’ne kabul için zorunlu kıldığı kriterleri karşılamayı amaçlıyor.

Doç. Dr. Alıcıgüzel, sürece ilişkin yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı:

“UNESCO, bir alanın kalıcı listeye alınabilmesi için özgünlük, bütünlük, alan yönetimi ve yönetim planı kriterlerini şart koşuyor. 2000 yılında geçici listeye giren İshak Paşa Sarayı’nda bu plan henüz oluşturulmadı. Oysa 2005’ten itibaren UNESCO, bu planı tüm kültürel miras alanları için zorunlu hale getirdi.”

“Alan yönetimi sürdürülebilir koruma için vazgeçilmez”

Alan yönetiminin, tarihi yapıların uzun vadeli korunması ve ilgili kurumların ortak karar mekanizmasıyla hareket etmesi açısından büyük önem taşıdığını vurgulayan Alıcıgüzel, çalışmanın hem koruma hem de sürdürülebilir turizm açısından bir dönüm noktası olacağını belirtti.

“Şu anda saha gözlemleri yapıyor ve kurumlarla görüşmeler gerçekleştiriyoruz. Alanın korunmasına ve turizmine dair bir SWOT analizi hazırlayacağız. Bu analizler sonucunda yönetim planının ana hatları ortaya çıkacak.”

“İshak Paşa Sarayı eklektik mimarisiyle UNESCO kriterlerini karşılıyor”

İshak Paşa Sarayı’nın Osmanlı ve Selçuklu mimarisinin teknik özelliklerini, aynı zamanda barok, rokoko ve İran sanatının süsleme öğelerini bir araya getiren eklektik bir yapıya sahip olduğunu ifade eden Alıcıgüzel, bu özelliğin UNESCO’nun aradığı kriterlerle örtüştüğünü dile getirdi:

“İshak Paşa Sarayı, mimari çeşitliliğiyle dünya mirası olmayı hak eden bir yapıdır. Ancak alan yönetimi planı oluşturulmadığı sürece sürdürülebilir bir koruma sağlanamaz.”

“Protokolle süreç başlatılmalı”

Alıcıgüzel, yönetim planının resmiyet kazanabilmesi için bakanlık, valilik, belediye ve üniversite arasında bir protokol imzalanması gerektiğini belirtti:

“Bu sürecin resmi olarak başlatılması, sarayın kalıcı listeye alınma şansını önemli ölçüde artıracaktır. İshak Paşa Sarayı yalnızca tarihimizin değil, dünya kültürel mirasının da korunması gereken değerli bir parçasıdır.”

Resim: © AA